دوره 1، شماره 2 - ( آبان 1396 )                   جلد 1 شماره 2 صفحات 94-103 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

AFKHAMI AGHDA M, AFKHAMI AGHDA F, GHASEMIAN Z, FALAHATI M. Bafgh Central Iron Ore Workers' Health Problems Based on Work Schedules. ohhp. 2017; 1 (2) :94-103
URL: http://ohhp.ssu.ac.ir/article-1-48-fa.html
افخمی عقدا محمد، افخمی عقدا فائزه، قاسمیان زهرا، فلاحتی مریم. مشکلات بهداشتی شاغلین سنگ آهن مرکزی بافق بر اساس برنامه‌های نوبت‌کاری. بهداشت کار و ارتقاء سلامت. 1396; 1 (2) :94-103

URL: http://ohhp.ssu.ac.ir/article-1-48-fa.html


دانشجوی کارشناسی بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران
متن کامل [PDF 896 kb]   (158 دریافت)     |   چکیده (HTML)  (415 مشاهده)
متن کامل:   (191 مشاهده)
مشکلات بهداشتی شاغلین سنگ آهن مرکزی بافق بر اساس  برنامه­های نوبت­کاری
محمد افخمی عقدا[1]، فائزه افخمی عقدا[2]*، زهرا قاسمیان[3]، مریم فلاحتی[4]
 
چکیده
مقدمه: اگر چه نوبت کاری یکی از دست آوردهای اجتناب ناپذیر فن آوری می­باشد و به صورت جزئی از جامعه 24 ساعته در سراسر جهان در آمده است اما به عنوان عامل تهدید کننده سلامتی تلقی می­شود که ­تواند اثرات نامطلوبی بر جنبه­های گوناگون زندگی انسان به جا گذارد. کار در معادن از مشاغلی است که افراد زیادی به صورت نوبت­کاری در آن مشغول هستند و  با توجه به شرایط خاص معدن توانایی سازش با آن را ندارند لذا تحقیق حاضر به منظور بررسی مشکلات بهداشتی مرتبط با نوبت­کاری در سنگ آهن مرکزی بافق انجام گرفته است.
روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع توصیفی - تحلیلی - مقطعی می­باشد، که در سنگ آهن مرکزی به روش نمونه­گیری تصادفی طبقه­ای انجام شده است. حجم نمونه با استفاده از جدول مورگان 310 نفر انتخاب گردید. اطلاعات با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته جمع آوری و با استفاده از نرم افزار SPSS21 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافته ها: نتایج نشان داد بین نوبت کاری  و مشکلات بهداشتی شاغلین  رابطه معنی­داری وجود دارد. همچنین رابطه معنی­داری بین نوبت­کاری و مشکلات روحی روانی مشاهده شد. در خصوص ارتباط بین نوبت­کاری و مشکلات قلبی عروقی، اسکلتی عضلانی و گوارشی رابطه معنی­داری مشاهده نشد.
نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد بین نوبت­کاری و مشکلات بهداشتی و مشکلات روحی و روانی رابطه وجود دارد بنابراین با تدوین برنامه­های مناسب نوبت­کاری و برگزاری جلسات مشاوره و آموزش­های مناسب به شاغلین در زمینه­های مختلف می­توان مشکلات فوق را
کاهش داد.

 
کلید واژه ها: مشکلات بهداشتی، برنامه­های نوبت­کاری، سنگ آهن مرکزی
  مقاله پژوهشی

تاریخ دریافت: 06/06/1396
تاریخ پذیرش: 26/07/1396
 
ارجاع:
افخمی عقدا محمد، افخمی عقدا فائزه، قاسمیان زهرا، فلاحتی مریم. مشکلات بهداشتی شاغلین سنگ آهن مرکزی بافق بر اساس  برنامه­های نوبت­کاری. بهداشت کار و ارتقاء سلامت 1396;1(2): 103-94.
 
 
 
مقدمه
 
به طور کلی هر نوع کاری که به طور منظم و معین در بیرون از دریچه زمانی کار روزانه انجام پذیرد، نوبت­کاری تلقی می شود. به بیان دیگر نوبت­کاری به عنوان برنامه­های غیر استاندارد و ضروری که حداقل 50 درصد کار در آن­ها در زمانی به غیر از ۸ صبح تا ۴ بعد از ظهر انجام گیرد تعریف می­شود (1).
اگر چه نوبت­کاری و کار شبانه یکی از ره آورد­های اجتناب ناپذیر فناوری بوده و به صورت جزئی از جامعه 24 ساعته در سراسر جهان در آمده است این پدیده به عنوان یک عامل تهدید کننده سلامتی تلقی شده که می­تواند اثرات نامطلوبی بر
جنبه­های گوناگون زندگی انسان به جا گذارد (2).

نوبت­کاری یا کار در زمان­های نامتعارف برای افزایش استفاده از منابع موجود مانند کارخانجات، معادن، تجهیزات و نیروی انسانی به وجود آمده است (2). آمارها نشان می­دهد که میزان نیروی نوبت­کار در کشورهای در حال توسعه بیش از 15 درصد می­باشد (3).
نوبت­کاری در بسیاری از معادن و صنایع مانند پتروشیمی، آهن، نفت، فولاد، سیمان، شیشه، زغال سنگ، تولید، توزیع و ذخیره انرژی به علت ماهیت فرایند این صنایع پدیده­ای بسیار متداول است (2). از اوایل دهه 1960 مطالعات گوناگونی با هدف بررسی اثرات منفی نوبت­کاری بر عملکرد ایمنی، سلامت و کیفیت زندگی کارگران نوبت­کار انجام شده
است (4-5).

نوبت­کاری دارای دو اثر کوتاه مدت (حاد) و بلند مدت (مزمن) می­باشد. از اثرات کوتاه مدت می­توان به اثر بر سیستم سیر کادین و چرخه خواب و بیداری، اثر نامطلوب بر زندگی خانوادگی و اجتماعی و اثرات بلند مدت به مشکلات گوارشی و قلبی عروقی و خطر بیماری های عصبی روانی اشاره نمود، برخی مطالعات نشان داده­اند که در اثر اختلال در ریتم­های سیرکادین بدن، بیماری مختلفی مانند اختلالات خواب، اختلالات گوارش، قلبی و عروقی، ذهنی، روانی و اسکلتی، عضلانی با نوبت­کاری و کار در شیفت شب مرتبط می­باشد (8-7-6).
همچنین یکی از جنبه­های بسیار مهم کار در نظام نوبت­کاری چرخش روز، شب نوبت­کاران بوده که به ویژه باعث اختلال در ریتم­های سیرکادین یا ساعت بیولوژیکی سیستم­های تنظیم کننده عملکرد بدن انسان و بر هم خوردن خواب شب­کاران و پیامدهای مرتبط با آن می­شود (9-10).
سلامت جامعه کارگری یک کشور به ویژه کشوری که مبنای آن بر پایه صنعت و معدن است از اهمیت بالایی برخوردار است و وجود اختلالات جسمانی روانی در کارکنان از معضلات این بخش­ها بوده است (11). در این میان، سلامت کارگران معدن
به علت داشتن شرایط سخت کاری از اهمیت ویژه­ای
برخوردار است، طولانی بودن ساعات کار، شرایط جوی و عدم وجود وسایل ارتباطی مناسب، فواصل زیاد معادن تا شهرها، کار
با ابزار و ادوات سنگین و ... کارکردن در معادن را دشوارتر
می­کند (12).

کار در معادن از رشته کارهایی است که وسیع بوده و پیچیدگی خاص خود را دارد و افراد زیادی در شیفت­های مختلف و به صورت نوبتکاری در آن مشغول به کار هستند. بسیاری از شاغلین در معادن توانایی سازش با نوبتکاری را ندارند و دچار مشکلاتی می­شوند. که نیاز به مراقبت 24 ساعته دارند با توجه به اثرات سوء نوبت­کاری بر سلامت جسمانی، روانی، عملکرد شغلی و ایمنی نوبتکاران از یک سو و تعداد زیاد نیروی کار شاغل، حساسیت، مخاطره آمیز بودن عملیات و فرایندهای صنعتی و اهمیت اجتماعی، اقتصادی، انجام تحقیقات و ارائه راهکارهایی برای تنظیم و تدوین یک نظام نوبت­کاری مناسب جهت حذف و یا کاهش اثرات نامطلوب آن ضروری به نظر می­رسد.
با توجه به آنچه بیان شد از کار در نظام نوبت­کاری در صنایع و معادن کشور به ویژه در معادن سنگ آهن انجام نشده، لذا تحقیق حاضر به منظور بررسی مشکلات بهداشتی مرتبط با نوبت­کاری در سنگ آهن مرکزی بافق انجام گرفته است.
 
روش بررسی
 
مطالعه حاضر از نوع توصیفی - تحلیلی - مقطعی می­باشد و جامعه آماری شامل کل شاغلین را در سه شیفت نوبت­کاری که 1600 در مجموع نفر منظورگردید. حجم نمونه با استفاده از جدول مورگان 310 نفر انتخاب و روش نمونه­گیری تصادفی طبقه­ای می­باشد، که شاغلین بر اساس هر نوع شیفت نوبت­کاری در یک طبقه منظور گردید و به تناسب هر طبقه تعداد پرسشنامه تکمیل شد.
جهت جمع آوری داده­ها از پرسشنامه دو بخشی محقق ساخته که بر مبنای پژوهش­های قبلی تهیه شده بود استفاده شد و بخش اول ویژگی­های دموگرافیک و بخش دوم شامل ویژگی­های نوبت­کاری­، اختلالات گوارشی، اختلالات قلبی عروقی، روحی و روانی، اختلالات اسکلتی و عضلانی بود. پرسشنامه­ها به صورت مصاحبه حضوری توسط پرسشگران در بخش­های مختلف معدن تکمیل گردید. ضمناً روایی پرسشنامه تایید و پایایی آن بر اساس ضریب آلفای کرونباخ 83/0 به دست آمد (۱۳). جهت تجزیه و تحلیل داده­ها از آمار توصیفی (درصد، فراوانی، میانگین، انحراف معیار) و آمار استنباطی چون ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون استفاده شد.
یافته­ها
در این مطالعه که در معدن سنگ آهن انجام شد 305 نفر شرکت داشتند، نتایج مطالعه نشان می­دهد 92 درصد افراد متاهل و بیش از 60 درصد آن­ها دارای یک و یا دو فرزند می­باشند. از نظر سنی میانگین و انحراف معیار به ترتیب 76/34 و 14/8 محاسبه گردید. تحصیلات بیشتر افراد، دیپلم (2/45 درصد) و بعد از آن زیر دیپلم (1/25 درصد) محاسبه گردید. در بررسی سابقه کار افراد مورد پژوهش مشخص گردید که بیشتر افراد با 8/34 درصد دارای سابقه کار 15-10 سال و بعد از آن سابقه کار10-5 سال با 8/29 درصد قرار داشته­اند. در ارتباط با میزان درآمد افراد نیز درآمد بیشتر افراد بین یک میلیون تا دو میلیون تومان با 9/74 درصد و از نظر وضعیت مسکن نیز بیشتر آن­ها با 4/76 درصد دارای منزل شخصی بوده­اند. همچنین نوع استخدام بیشتر افراد مورد مطالعه با 7/66 درصد، قراردادی و بعد از آن رسمی با 8/17درصد محاسبه گردید. از نظر داشتن شغل دوم، تنها 6/15 درصد افراد دارای شغل دوم و از نظر شیفت کاری،3/63 درصد از افراد دارای شیفت کاری چرخشی بودند.
با توجه به نتایج جدول 1، میانگین مشکلات بهداشتی 3/0 و بالاترین میانگین زیرمقیاس­های مربوط به مشکلات بهداشتی به ترتیب با میانگین 32/0 و 31/0 مربوط به مشکلات اسکلتی عضلانی و مشکلات روحی و روانی می­باشد.
جدول 2 میانگین مشکلات بهداشتی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه را نشان می­دهد. با استفاده از آزمون آنالیز واریانس و با اطمینان 95 درصد، 92/3= f و 02/0=p-value محاسبه گردید که نشان دهنده وجود تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات بهداشتی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد و این بدان معنی است که تفاوت معنی­داری در میانگین مشکلات بهداشتی بین گروه­های فوق الذکر وجود دارد و افراد با شیفت کاری چرخشی، دارای مشکلات بهداشتی بالاتری می‌باشند.
 
جدول 1: میانگین و انحراف استاندارد مولفه­های مشکلات بهداشتی
شاخص­های آماری متغیرها (اختلالات) تعداد میانگین انحراف معیار
اختلالات بهداشتی 304 3/0 21/0
اسکلتی عضلانی 303 32/0 27/0
روحی روانی 299 31/0 26/0
گوارشی 300 27/0 23/0
قلبی و عروقی 301 19/0 23/0
جدول 2: میانگین مشکلات بهداشتی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه
نوبت­کاری تعداد میانگین انحراف معیار نتیجه آزمون
صبح 89 25/0 18/0 92/3= f
02/0= p-value
صبح و عصر 22 29/0 2/0
چرخشی 193 32/0 22/0
کل 304 3/0 21/0
جدول 3: میانگین اختلالات اسکلتی عضلانی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه
نوبت­کاری تعداد میانگین انحراف معیار نتیجه آزمون
صبح 88 27/0 25/0 14/2= f
12/0= p-value
صبح و عصر 22 33/0 2/0
چرخشی 193 35/0 29/0
کل 303 32/0 28/0
 
 
 
جدول 3 میانگین اختلالات اسکلتی عضلانی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه را نشان می­دهد. با استفاده از آزمون آنالیز واریانس و با اطمینان 95 درصد 14/2= f و 12/0= p-value محاسبه گردید که نشان دهنده عدم وجود تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات اسکلتی عضلانی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد و این بدان معنی است که تفاوت معنی­داری در میانگین مشکلات بهداشتی بین گروه­های فوق الذکر وجود ندارد و تفاوت­های مشاهده شده ناشی از عوامل شانس و تصادفی می­باشد.
نتایج جدول 4 که به مقایسه میانگین اختلالات روحی روانی برحسب نوبت­کاری در گروه مورد مطالعه می­پردازد که نشان دهنده وجود تفاوت معنی­دار در میانگین اختلالات روحی روانی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد و این بدان معنی است که تفاوت معنی­داری در میانگین مشکلات روحی روانی بین گروه­های فوق الذکر وجود دارد و افراد با شیفت کاری چرخشی دارای مشکلات بهداشتی بالاتری می­باشند. (96/4= f و 008/0= p-value).
جدول 5 نتایج میانگین اختلالات گوارشی برحسب
نوبت­کاری در گروه مورد مطالعه را نشان می­دهد. با استفاده از آزمون آنالیز واریانس و با اطمینان 95 درصد 66/2=
f و 07/0= p-value محاسبه گردید که نشان دهنده عدم وجود تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات گوارشی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد و این بدان معنی است که تفاوت معنی­داری
در میانگین مشکلات گوارشی بین گروه­های فوق الذکر
وجود ندارد.
 
جدول 4: میانگین اختلالات روحی روانی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه
نوبت­کاری تعداد میانگین انحراف معیار نتیجه آزمون
صبح 89 26/0 25/0 96/4= f
008/0= p-value
صبح و عصر 22 25/0 26/0
چرخشی 188 35/0 26/0
کل 299 32/0 26/0

 
جدول 5: میانگین اختلالات گوارشی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه
نوبت کاری تعداد میانگین انحراف معیار نتیجه آزمون
صبح 89 23/0 21/0 66/2= f
07/0= p-value
صبح و عصر 22 28/0 25/0
چرخشی 189 29/0 24/0
کل 300 27/0 23/0
 
 
 
جدول6 میانگین مشکلات قلبی عروقی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه را نشان می دهد. پس از انجام آنالیز واریانس و با اطمینان 95 درصد  نتایج نشان دهنده عدم وجود تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات قلبی عروقی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد و این بدان معنی است که تفاوت معنی­داری در میانگین مشکلات قلبی عروقی بین گروه­های فوق الذکر وجود ندارد. (58/2= f و 07/0= p-value).
 
جدول 6: میانگین مشکلات قلبی و عروقی برحسب نوبت کاری در گروه مورد مطالعه
نوبت کاری تعداد میانگین انحراف معیار نتیجه آزمون
صبح 89 16/0 23/0 58/2= f
07/0= p-value
صبح و عصر 22 29/0 27/0
چرخشی 190 19/0 22/0
کل 301 19/0 23/0
 
بحث  
 
معادن یکی از بخش­های مهم تولید برای کشورهاست و ایران جزو ۱۰ کشور نخست جهان و نخستین کشور خاورمیانه از نظرداشتن ذخایر معدنی است این روزها عموم معدن­کاران با مشکلات عدیده دست و پنجه نرم می‌کنند. نوبت­کاری از عوامل زیان آور ارگونومیک پنداشته می­شود که می­تواند از جنبه­های گوناگون، اثرات ویرانگر بر چگونگی زندگی انسان به جا بگذارد. نتایج این پژوهش نشان داد که فعالیت در سیستم نوبت­کاری می­تواند از زوایای مختلف اثرات متعددی بر شرایط زندگی افراد ایجاد نماید که از آن جمله می­توان به نتایج فرضیه­ها پرداخت.
نتایج فرضیه اول: تفاوت معنی­دار بین میانگین مشکلات بهداشتی برحسب نوبت­کاری در گروه مورد مطالعه وجود دارد. نتایج نشان داد تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات بهداشتی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد و افراد با شیفت کاری چرخشی، دارای مشکلات بهداشتی بالاتری می­باشند.
 همچنین نتایج پژوهش چوبینه نشان داد اختلال در زندگی فردی، خانوادگی و اجتماعی و مشکلات گوارشی و بی­خوابی و اختلالات اسکلتی عضلانی شیوع بالایی در بین کارگران صنعت پتروشیمی داشتند که این میزان شیوع را می­توان به عدم تطابق برنامه نوبت­کاری و ساعات کاری طولانی (12 ساعته) و شرایط کاری نامناسب اشاره نمود (14-۱۳).
همچنین در مطالعه­ای که توسط  اسکویرول و همکارانش (2009) انجام شد، مشخص شد که نوبت­کاری باعث افزایش استرس و اختلالات متابولیکی و گوارشی می­شود (۱۵). در مطالعه­ای دیگرکه توسط گلوبیک و همکارانش (2009) انجام شد مشخص شد که نوبت­کاری باعث افزایش استرس و اختلالات گوناگون در افراد می­شود و رضایت کاری را کاهش می­دهد (۱۶). چانگ و همکارانش در سال 2009 بیان کردند که نوبتکاری در دراز مدت ایجاد اختلال در الگوی خواب و تنظیمات سیستم سمپاتیک می­کند (۱۷). در مطالعه­ای که در سال 2005 توسط مکی انجام شد به این نتیجه رسیدند که نوبت­کاری باعث افزایش مشکلات شامل از هم گسیختگی بنیاد جسمی و روانی و بروز اختلالاتی نظیر مشکلات گوارشی، حملات عصبی، توهم، پرخاشگری، اختلالات زندگی اجتماعی، عدم سلامت عاطفی، عدم تمرکز حواس در کارکنان مراقبت­های بهداشتی می­شود (۱۸). در مطالعه اصغری تحت عنوان بررسی اختلالات و مشکلات ناشی از نوبتکاری در صنایع خودروسازی نشان داده شد که مشکلات بهداشتی چون ناراحتی عضلانی اسکلتی، گوارشی و قلبی عروقی وجود دارد (۱۹)، که همگی با نتایج پژوهش حاضر همخوانی دارند.
فرضیه دوم: تفاوت معنی­دار بین میانگین اختلالات اسکلتی عضلانی برحسب نوبت­کاری در گروه مورد مطالعه وجود دارد. نتایج نشان دهنده عدم وجود تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات اسکلتی عضلانی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد.
نتایج مطالعات مروتی و همکارانش و مطالعات جیسن و همکارانش در سال 2004 نیز نشان داده­اند که در اثر اختلال چرخه­های بیولوژیکی بدن تحت تاثیر نوبت­کاری و کار در شیفت شب، بیماری­های مختلفی مانند اختلالات اسکلتی عضلانی رخ می­دهد (۲۱-۲۰ همچنین نتایج پژوهشی دیگر نشان داد که مشکلات اسکلتی عضلانی برحسب نوبت­کاری در کارگران شاغل در صنایع فوق افزایش داشته است (۲۲-۲۳) که نتایج آن­ها با نتایج پژوهش حاضر مغایر می­باشد.
فرضیه سوم: تفاوت معنی­دار بین میانگین اختلالات روحی روانی برحسب نوبت­کاری در گروه مورد مطالعه وجود دارد. نتایج نشان دهنده وجود تفاوت معنی­دار در میانگین اختلالات روحی روانی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد و افراد با شیفت کاری چرخشی دارای مشکلات بهداشتی بالاتری می­باشند.
در مطالعه­ای که در سال 2005 توسط گاربارینو با عنوان تاثیر نوبت­کاری بر سلامت و ایمنی محیط کار انجام شده بود نیز نشان داد که نوبت­کاری باعث اختلال در زندگی اجتماعی و خانوادگی می­شود و بر عملکرد و روابط اجتماعی افراد اثر منفی می­گذارد و اثرات نامطلوب حاد و مزمن به همراه دارند. اثرات مضر نوبت­کاری به طور عمده مزمن هستند، اثرات مزمن خطر بیماری­های عصبی روانی را افزایش می­دهند (۲۴).
فرضیه چهارم: تفاوت معنی­دار بین میانگین اختلالات گوارشی برحسب نوبت­کاری در گروه مورد مطالعه وجود دارد. نتایج نشان دهنده عدم وجود تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات گوارشی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد. نتایج پژوهشی نشان داد که نوبت­کاری خطر بیماری­های معده­ای روده­ای را افزایش می­دهند (۲۴). همچنین 82 درصد نتایج پژوهش دیگری  نشان داد افراد حداقل یک علامت گوارشی را بیان نمودند و بیشترین مشکلات اشاره شده شامل کاهش اشتها، درد معده و ترش کردن می­باشد. راتنفرانز و همکارانش اعلام داشتند که بی­تردید نوبت­کاری اثرات نامطلوبی بر دستگاه گوارش دارد این اثرات به صورت کاهش یا افزایش اشتها، یبوست یا اسهال، زخم­های دستگاه گوارش و سوء هاضمه مزمن بروز می­کند. شیوع این اثرات به گونه­ای است که تقریبا تمام نوبت­کاران تا حدی از مشکلات گوارشی شکایت دارند (۲۵). در مطالعه­ای که دی بیکر و همکارانش با عنوان نوبت­کاری چرخشی و سیندروم متابولیک در سال 2009 انجام دادند اعلام کردند که نوبتکاری باعث افزایش تنش شغلی و ریسک اختلالات گوارشی می­شود (۲۶). مطالعات دیگر نیز به نقش نوبت­کاری در بروز اختلالات گوارشی اشاره داشته­اند که می­توان به مطالعات فیشر (۲۷) و مطالعات نوتسون (۲۸) اشاره کرد.
نتایج مطالعات مروتی و جیسن به تفکیک در سال 2004 نیز نشان داده­اند که بدن تحت تاثیر نوبت­کاری و کار در شیفت شب، بیماری­های مختلفی مانند اختلالات گوارشی رخ می­دهد (۲۰-۲۱). نتایج پژوهشی نشان داد که مشکلات گوارشی برحسب نوبت­کاری در کارگران شاغل در صنایع فوق افزایش داشته است (۲۲-۲۳)، نتایج این مطالعات با نتایج مطالعات حاضر مغایر می­باشد.
فرضیه پنجم: تفاوت معنی­دار بین میانگین مشکلات قلبی و عروقی برحسب نوبت­کاری در گروه مورد مطالعه وجود دارد. نتایج نشان دهنده عدم وجود تفاوت معنی­دار در میانگین مشکلات قلبی عروقی در بین گروه­های فوق الذکر می­باشد، در مطالعه­ای نشان داده شد که نوبت­کاری خطر بیماری­های قلبی عروقی را افزایش می­دهند (۲۴). نتایج پژوهشی نشان داد که مشکلات قلبی و عروقی برحسب نوبت­کاری در کارگران شاغل در صنایع فوق، افزایش داشته است (۲۲-۲۳) که نتایج آن­ها با نتایج پژوهش حاضر مغایر می­باشد.
نتیجه­گیری
 نتایج نشان داد بین شیفت نوبت کاری و مشکلات بهداشتی شاغلین و همچنین بین شیفت نوبت­کاری و مشکلات روحی و روانی رابطه وجود دارد، بنابراین با تدوین برنامه­های مناسب شیفت کاری و همچنین با برگزاری جلسات مشاوره و آموزش­های مناسب به شاغلین در زمینه­های مختلف و فراهم نمودن ابزار کار مناسب و وسایل حفاظت فردی می­توان مشکلات فوق را کاهش داد.
تقدیر و تشکر
بدینوسیله از تمامی عزیزانی که در انجام این پژوهش ما را یاری کردند کمال تشکر و قدردانی می شود. همچنین از سنگ آهن مرکزی بافق که حمایت مالی این  پژوهش را عهده­دار شده اند، صمیمانه سپاسگزاریم.
مشارکت نویسندگان
طراحی پژوهش: م.ا.ع      
جمع آوری داده­: ف.ا.ع        
تحلیل داده­: ز.ق 
نگارش و اصلاح مقاله: س.ع
تضاد منافع
هیچگونه تضاد منافعی از سوی نویسندگان گزارش نشده است.
 
 
منابع
 
  1. Monk Sha, Ful Card. Work Breakdowns and Solutions. (Translated by Choobineh AR). Shiraz: Shiraz University of Medical Silences; 2005.  
  2. Fisher FM .What do petrochemical workers, healthcare workers, and truck drivers have in common? Evaluation of sleep and alertness in Brazilian shift workers. Cadernos de Saúde Pública. 2004;20(6):1732-8.
  3. Doumont C. Shiftwork in Asian developing countries. Shiftwork related issues in Asian countries. Geneva: ILO Publications. 1985;24-42.
  4. Moonk T, Follkard S. Making shiftwork
    tolerable. (Translated by Choobineh AR). 3rd ed. Shiraz: Shiraz University of Medical Sciences; 2005:1-4.
  5. Fischer FM, Lieber RR. Trabalho em turnos. Patologia do trabalho. Sao Paulo: Editora Atheneu; 2003:825-68.
  6. Demerouti E, Bakker AB, Bulters AJ. The loss spiral of work pressure, work- home interference and exhaustion: reciprocal relations in a three-wave study. Journal of Vocational Behavior. 2004;64(1):131-49.
  7. Kaliterna LL, Prizmic LZ, Zganec N. Quality of life, life satisfaction and happiness in shift- and non shiftworkers. Revista de Saúde Pública. 2004;38:3-10.
  8. Janssen D, Nachreiner F. Health and psychosocial effects of flexible working hours. Revista de Saude Publica. 2004;38:11-8.
  9. Ljosa CH, Lau B. Shiftwork in the Norwegian petroleum industry: overcoming difficulties with family and social life–a cross sectional study. Journal of Occupational Medicine and Toxicology. 2009;4(1):22.
  10. Shen J, Dicker B. The impacts of shiftwork on employees. The International Journal of Human Resource Management. 2008;19(2):392-405.
  11. Perederii GS. The characteristics of the work activities, their autonomic support and the work capacity of coal mine workers ill with chronic bronchitis. Likars' ka Sprava. 1999;3:162-4.
  12. Ndez GR, Reguero J. Respiratory Montes IS, Fern disease in a cohort of 2,579 coal miners followed up over a 20-Year Period. Chest. 2004; 126:622-29.
  13. Choobineh A, Rajaeefard A, Neghab M. Problems related to shift work for health care workers at Shiraz University of Medical Sciences. Eastern Mediterranean Health Journal. 2006; 12:340-46. [Persian]
  14. Barriers to Investment in Mining and Mining Industries of Iran. 2015. Students News Agency ISNA. Available at: http://www.isna.ir/ news/ 94060704439/. [Persian]
  15. Esquirol Y, Bongard V, Mabile L, Jonnier B, Soulat JM, Perret B. Shift work and metabolic syndrome: respective impacts of job strain, physical activity, and dietary rhythms, Chronobiology International. 2009;26(3):544-59.
  16. Golubic R, Milosevic M, Knezevic B, Mustajbegovic J. Work-related stress, education and work ability among hospital nurses. Journal of Advanced Nursing. 2009;65(10):2056-66.
  17. Chung MH, Kuo TB, Hsu N, Chu H, Chou
    KR, Yang CC. Sleep and autonomic nervous system changes-enhanced cardiac sympathetic modulations during sleep in permanent night shift nurses, Scandinavian. Journal of Work, Environment & Health. 2009;35(3):180-87.
  18. Muecke S. Effects of rotating night shifts: literature review. Journal of Advanced Nursing. 2005;50(4):433-9.
  19. Asghari M, Ahmadnejad E, Rahmani A, Sadeghi A, Abbasinia M, Rezaee E, Ahsani H. Study of the problems and problems caused by shift work in one of the automotive industries. Journal Of North Khorasan University Of Medical Sciences.2012;5(1):7-14. [Persian]
  20. Demerouti E, Bakker AB, Bulters AJ. The loss spiral of work pressure, work–home interference and exhaustion: Reciprocal relations in a three-wave study. Journal of Vocational Behavior. 2004;64(1):131-49.
  21. Janssen D, Nachreiner F. Health and psychosocial effects of flexible working hours. Revista de Saúde Pública. 2004;38:11-8.
  22. Choobineh A, Aghabeygi M, Tabatabaei H, Fallahpour A, Javadpour Fouzieh, Soltanzadeh A. valuation of Effectiveness of Shift Schedule Change on Reducing the Shift Work-related Problems in a Petrochemical Industry. Journal of School of Public Health and Institute of Public Health Research. 2012;11(2):39-52.
  23. Davari Mh, Ehrparvar Ah, Mostaghasi M, Bahaloo M, Pourshafiee M. Comparison of risk factors of cardiovascular, digestive and musculoskeletal disorders in two shift patterns. Quarterly Journal of Occupational Medicine. 2011;4(4):54-62. [Persian]
  24. Garbarino S. Shift work: impact on health and safety in the working environment. Giornale Italiano Di Medicina Del Lavoro Ed Ergonomia. 2005,28(1):89-105.
  25. Rutenfranz J, Colquhoun WP, Knauth P,Ghata JN. Biomedical and psychosocial aspects of shift work. Scandinavian Journal of Work, Environment & Health. 1977;3:165-82.
  26. De Bacquer D, Van Risseghem M, Clays E, Kittel F, De Backer G, Braeckman L. Rotating shift work and the metabolic syndrome: a prospective study. International Journal of Epidemiology. 2009;38(3):848-54.
  27. Fischer FM, Paraguay AIBB, Bruni AC, Moreno CRC, Berwerth A, Riviello C, et al. Working conditions, work organization and consequences on health of Brazilian petrochemical workers. International Journal of Industrial Ergonomic. 1998;21(3-4):209-19.
  28. Knutsson A. Health disorders of shift workers. Journal of Occupational Medicine. 2003;53:
    103-8.


 
Bafgh Central Iron Ore Workers' Health Problems Based on Work Schedules
Mohammad AFKHAMI AGHDA[5], Faezeh AFKHAMI AGHDA[6], Zahra GHASEMIAN[7], Maryam FALAHATI[8]
Abstract
Introduction: Work-shifting is one of the inevitable achievements of technology and has become a part of the 24-hour community around the world. However, it has been considered as a health hazard, which can have adverse effects on various aspects of human life. Working in mines is a job that many people work in shifts in it and according to the specific conditions of the mine, they cannot adapt to it. So, the present study was conducted to investigate the health problems associated with work shifts in Bafq Central Iron Ore.
Methods: This cross-sectional descriptive analytical study was carried out in central iron ore using stratified random sampling. The sample size consisted of 310 workers using the Morgan table. Data were collected using a researcher-made questionnaire and analyzed by SPSS 21 software
Results: The results showed a significant relationship between work shift and health problems of the employed workers. There was also a significant relationship between shifting and psychosocial problems. There was no significant relationship between work-shift and cardiovascular, skeletal, and gastrointestinal problems.
Conclusion: The results of this study showed that shift-working is related with health problems and mental and psychological problems. Therefore, by developing appropriate shift schedules and holding counseling sessions and appropriate training for employees in different fields, the above problems can be reduced.
Keywords: Health Problems, Work Schedules, Central Iron Ore
  Original Article

 
Received: 2017/08/28
Accepted: 2017/10/18
 
Citation:
AFKHAMI AGHDA M, AFKHAMI AGHDA F, GHASEMIAN Z, FALAHATI M. Bafgh Central Iron Ore Workers' Health Problems Based on Work Schedules. Occupational Hygiene and Health Promotion Journal 2107;1(2):93-103.
 
 
[1]دکترای علوم تربیتی، مدرس دانشگاه پیام نور یزد، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران
*[2]دانشجوی کارشناسی بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران
(نویسنده مسئول: (afkhma@yahoo.com
[3]پزشک عمومی، مرکز بهداشتی درمانی سنگ آهن مرکزی بافق، ایران
[4]دانشجوی کارشناسی ارشد مشاوره، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران
[5]PhD of Educational Sciences, Teacher of Payame Noor University of Yazd, Research Center for Social Factors Affecting Health, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran
2Bachelor of Public Health, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran
*(Corresponding Author: afkhma@yahoo.com)
3General Practitioner, Medical and Health Center of Bafgh Central Iron Ore, Iran
4Student of Counseling, School of Public Health, Yazd Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۶/۶/۶ | پذیرش: ۱۳۹۶/۷/۲۶ | انتشار: ۱۳۹۶/۸/۹

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA code

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به فصلنامه بهداشت کار و ارتقا سلامت می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2018 All Rights Reserved | Occupational Hygiene and Health Promotion Journal

Designed & Developed by : Yektaweb