fa اثر تعارض کار- خانواده و مرکز کنترل کاری بر استعداد حادثه پذیری: نقش میانجی استرس کلیه موضوعات بهداشت حرفه ای All of the occupational health field پژوهشي Research <strong>چکیده</strong><br> <strong>مقدمه</strong><strong><span dir="LTR">:</span></strong> عامل انسانی را می توان به عنوان مهم ترین و اصلی ترین عامل در بروز حوادث شغلی دانست. استعداد حادثه پذیری کارکنان به عنوان یک صفت ذاتی و یکپارچه در بروز حوادث شغلی شناخته می شود، لذا شناخت عوامل موثر بر آن می تواند در جلوگیری از حوادث شغلی موثر باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر تعارض کار- خانواده ، مرکز کنترل کاری و استرس بر استعداد حادثه پذیری&nbsp; صورت گرفت.<br> <strong>روش بررسی:</strong> این پژوهش بصورت مقطعی- تحلیلی از طریق الگویابی معادلات ساختاری با رویکرد کمترین مربعات جزیی&nbsp; در سال 1397 انجام شد. حجم نمونه شامل 225 نفر از کارکنان حادثه دیده بود که با استفاده از روش تعیین حجم نمونه در مدلسازی معادلات ساختاری انتخاب شد. جمع آوری داده ها از طریق چهار پرسشنامه تعارض کار- خانواده، مرکز کنترل کاری، استرس شغلی و استعداد حادثه پذیری صورت گرفت. ارزیابی الگوی پیشنهادی با استفاده از الگویابی معادلات ساختاری(<span dir="LTR">SEM</span>) بر اساس نرم افزار <span dir="LTR">SMARTPLS3</span> و <span dir="LTR">23</span>-<span dir="LTR">SPSS</span> انجام گرفت.<br> <strong>یافته ها:</strong>&nbsp; جهت بررسی پایایی ابزار تحقیق از روش پایایی ترکیبی(<span dir="LTR">CR</span>) استفاده شد که ضریب مربوط به همه متغیرها بالاتر از 7/0 و قابل قبول بود. برای سنجش روایی پرسشنامه ها از میانگین واریانس استخراج شده(<span dir="LTR">AVE</span>) استفاده گردید که بیش از 5/0و قابل قبول بود. روایی واگرا توسط معیار جدید (<span dir="LTR">HTMT</span>) بررسی و تایید شد. برای بررسی برازش مدل ساختاری از معیار هم خطی، معنی داری ضرائب،<span dir="LTR">R</span>^{<span dir="LTR">2 </span>}، <span dir="LTR">f</span>^{<span dir="LTR">2</span>} و <span dir="LTR">Q</span>^{<span dir="LTR">2</span>} استفاده شد که نتایج به دست آمده نشان دهنده برازش مناسب مدل ساختاری بود.&nbsp; همچنین یافته ها نشان داد که بجز فرضیه تاثیر تعارض کار- خانواده بر استعداد حادثه پذیری تمامی فرضیات تحقیق معنی دار بودند.<br> <strong>نتیجه گیری:</strong><br> شناسایی افراد با استعداد حادثه پذیری و شناسایی علل بروز حوادث امری اصلی در کنترل حوادث صنایع با مشاغل حساس می باشد. نتایج مطالعه حاضر نشان داد که به منظور جلوگیری از حوادث شغلی در غربالگری بدو استخدام می توان افراد با کنترل درونی برای مشاغل پر استرس انتخاب گردند و مدیریت سازمان با کاهش تعارض کار- خانواده از استرس شغلی شاغلین کاسته و به بهبود عملکرد و اعمال ایمن این افراد کمک کند<strong>.</strong><br> &nbsp; <strong>Abstract</strong><br> <strong>Introduction</strong><strong>:</strong> Human&nbsp; factor can be regarded as the most important and basic factors to cause the occurrence of occupational accidents. The accident proneness of the staff is recognized as an intrinsic and integrated trait of occupational accidents. Therefore, identifying factors affecting this issue can effectively prevent the occurrence of occupational accidents. This study aimed to evaluate the effect of work-family conflict, work control center, and stress on accident proneness.<br> <strong>Methods:</strong> This analytical and cross-sectional research was conducted in 2018 using structural equation modeling (SEM) with partial least square approach. In total, 225 employees with a history of accidents were selected using sample size determining method in SEM. Data were collected using four questionnaires of work-family conflict, work control center, occupational stress, and accident proneness. Data analysis was performed in SPSS version 23 and SMARTPLS3.<br> <strong>Results:</strong> In this study, composite reliability (CR) was applied to determine the reliability of the research tools, which yielded an acceptable correlation above 0.7 for all variables. In addition, average variance extracted (AVE) was exploited to assess the validity of the questionnaire, which was above 0.5 and acceptable. Furthermore, divergent validity was evaluated and confirmed by the new criterion (HTMT). To evaluate the fit of the structural model, linearity criteria, significance of coefficients, R², f², and Q² were applied, results of which were indicative of the proper fit of the model. In addition, results demonstrated that all assumptions of the research were significant with the exception of the theory of effect of work-family conflict on accident proneness.<br> <strong>Conclusion:</strong> Recognizing the individuals prone to accidents, as well as the causes of occupational accidents are significantly important in control of industry incidents with sensitive occupations. According to the results of the study, individuals with internal control can be selected for high-stress occupations during the screening in the beginning of recruitment of employees. In addition, the organization&rsquo;s management can reduce the occupational stress of the staff by decreasing work-family conflict, which leads to the improvement of performance and safety of work of these individuals.<br> &nbsp; کلید واژه ها: تعارض کار- خانواده, مرکز کنترل کاری, استرس, استعدادحادثه پذیری, PLS-SEM. Keywords: Work Family Conflict, Work locus Of Control, Stress, Accident- proneness, PLS-SEM. 255 269 http://ohhp.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-168-3&slc_lang=fa&sid=1 Reza KHANI JAZNI رضا خانی جزنی mhvaziri@sbmu.ac.ir Orcid.org/0000-0002-8297-2828 No Department of Health, Safety, Environment, School of Public Health and Safety, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشکده بهداشت و ایمنی Mohammad HOSSEIN VAZIRI محمد حسین وزیری khanijazani@gmail.com Orcid.org/0000-0003-4573-6671 Yes Department of Health, Safety, Environment, School of Public Health and Safety, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشکده بهداشت و ایمنی Amir Barkhordari امیر برخورداری barkhordar440@gmail.com Orcid.org/0000-0003-2160-1748 No Department of Health, Safety, Environment, School of Public Health and Safety, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشکده بهداشت و ایمنی